Tapasya 3 March – Pitambare

Questions
GS Paper 1: Indian Art, Sculpture, and Paintings
Q1. Sculpture (Harappa/Mauryan/Gupta)

English: “While the Harappan sculpture focused on realism and utility, the Mauryan period marked a transition towards imperial symbolism, and the Gupta period achieved the classical ideal of spiritual beauty.” Discuss this evolution of Indian sculpture with suitable examples.
Marathi: “हडप्पा काळातील शिल्पकला वास्तववाद आणि उपयुक्ततेवर केंद्रित होती, तर मौर्य काळात ती साम्राज्यवादी प्रतीकात्मकतेकडे झुकली आणि गुप्त काळात तिने आध्यात्मिक सौंदर्याचा अभिजात आदर्श गाठला.” भारतीय शिल्पकलेच्या या उत्क्रांतीची योग्य उदाहरणे देऊन चर्चा करा.

Q2. Paintings (Mural)
English: Mural paintings in ancient India served as more than just decoration; they were a medium for religious storytelling and social reflection. Elaborate with reference to the Ajanta and Bagh cave paintings.
Marathi: प्राचीन भारतातील भित्तीचित्रे केवळ सजावटीचे साधन नव्हती; ती धार्मिक कथा आणि सामाजिक प्रतिबिंब दर्शवणारे माध्यम होती. अजिंठा आणि बाग लेणींच्या चित्रांच्या संदर्भात सविस्तर स्पष्ट करा.

Q3. Paintings (Regional)
English: Regional painting traditions in India are deeply rooted in local folklore, geography, and socio-religious practices. How have these traditions preserved the cultural identity of diverse regions of India?
Marathi: भारतातील प्रादेशिक चित्रकला परंपरा स्थानिक लोककथा, भूगोल आणि सामाजिक-धार्मिक प्रथांमध्ये खोलवर रुजलेल्या आहेत. या परंपरांनी भारताच्या विविध प्रदेशांची सांस्कृतिक ओळख कशी जपली आहे?

GS Paper 4: Ethics and Human Interface
Q4. Ethics and Human Interface (Foundational Values)
English: “Ethics is knowing the difference between what you have the right to do and what is right to do.” In the context of public administration, how can a civil servant balance legal compliance with ethical responsibility?
Marathi: “नैतिकता म्हणजे तुम्हाला जे करण्याचा अधिकार आहे आणि जे करणे योग्य आहे, यातील फरक जाणून घेणे होय.” लोकप्रशासनाच्या संदर्भात, एक सनदी अधिकारी कायदेशीर पालन आणि नैतिक जबाबदारी यांचा समतोल कसा साधू शकतो?

Q5. Ethics and Human Interface (Social Influence)
English: Family, society, and educational institutions are the three pillars of character building. Evaluate their respective roles in shaping the moral landscape of an aspiring civil servant.
Marathi: कुटुंब, समाज आणि शैक्षणिक संस्था हे चारित्र्य घडवण्याचे तीन मुख्य आधारस्तंभ आहेत. भावी सनदी अधिकाऱ्याचे नैतिक व्यक्तिमत्व घडवण्यात त्यांची भूमिका कशी असते, याचे मूल्यमापन करा.